Logo
Quên mật khẩu?
Đăng ký thành viên
Giải trí với tiếng đàn của TS. Nguyễn Hữu Quyền
Video-Clips \
Tiếng đàn TS.Nguyễn Hữu Quyền (mp3.zing.vn)
Hôm nay 4,919
Hôm qua 23,065
Tuần này 148,113
Tháng này 4,919
Tổng số 53,754,195
Tin tức – Sự kiện
Tư vấn đào tạo
Trắc nghiệm
Test IQ, EQ
Hỗ trợ khách hàng
Thông tin nóng 24/7
Giải trí
Bảng giá
Thông tin cần biết
Quay phim-Chụp hình
Học guitare với TS. Nguyễn Hữu Quyền
Mối quan hệ tương hỗ giữa báo chí và doanh nghiệp
08/10/2010 08:37 PM

Ngoài những ưu điểm rất cơ bản, vẫn có những góc khuất trong mối quan hệ giữa báo chí và doanh nghiệp mà chúng ta vẫn chưa dám nhìn nhận công khai. Đó cũng là lý do lâu nay còn tồn tại nhiều luồng ý kiến phiến diện trong xã hội về mối quan hệ song phương này.

Thứ sáu, 10:3 | 18/06/2010

http://vccinews.vn/?page=detail&folder=124&Id=1184

Với cách nói chuyện bộc trực, thẳng thắn và cũng đầy tâm huyết, trách nhiệm, ông Nguyễn Thế Kỷ, Vụ trưởng Vụ Báo chí - Xuất bản (Ban Tuyên giáo Trung ương) mang đến cái nhìn khách quan, chính xác về bản thất đích thực của báo chí cũng như sự cần thiết, nỗ lực bền bỉ, lâu dài để xây dựng môi trường thông thoáng, sạch đẹp cho mối quan hệ bền vững giữa báo chí và doanh nghiệp. Nhân kỷ niệm 85 năm ngày truyền thống Cách mạng Báo chí Việt Nam, ông đã có cuộc trò chuyện với PV tạp chí Vietnam Business Forum.

Thưa ông, sở dĩ tôi muốn đề cập đến mối quan hệ giữa báo chí và DN vì nó khá “nóng” trong thời gian gần đây, nhưng người ta thường né tránh vì khá “nhạy cảm”. Được biết ông có bài viết khá hay về mối quan hệ tương hỗ giữa báo chí và doanh nghiệp, ông có thể chia sẻ với bạn đọc?

Không chỉ ở Việt Nam mà ở tất cả các nước, mối quan hệ giữa báo chí và doanh nghiệp rất gắn bó. Báo chí phát triển được một phần rất quan trọng nhờ doanh nghiệp. Báo chí muốn sống khoẻ, nhuận bút khá hơn, lương cho biên tập viên, phóng viên tốt hơn thì phải có một nguồn tài chính, dựa chủ yếu vào nguồn quảng cáo, tài trợ của doanh nghiệp. Mặc dù hiện tại một số cơ quan báo chí mở rộng hoạt động sang kinh doanh bất động sản, thành lập công ty truyền thông, nhưng dù là lĩnh vực nào thì cũng đều dựa vào doanh nghiệp, là môi trường của doanh nghiệp, điều này không chỉ đúng ở Việt Nam mà còn đối với các tập đoàn báo chí lớn của nước ngoài . 

Doanh nghiệp qua báo chí để nắm bắt nhiều thông tin hơn. Tình hình chính trị ở nơi nào ổn định thì có thể được đầu tư vào, nơi nào có bất trắc thì điều chỉnh chiến lược của mình. Ví dụ thông tin trên báo cho biết, tình hình chính trị ở Việt Nam mấy năm nay rất ổn định, đây là thông tin quan trọng để người ta quan tâm đầu tư vào Việt Nam. Ngoài một số phương tiện truyền thông chiếm tỷ trọng ít như panel hay các phương tiện truyền thông khác, báo chí được xem là kênh chính quảng bá thương hiệu, sản phẩm của doanh nghiệp bởi báo chí là phương tiện chính thống, phổ biến được cộng đồng dân cư chú ý nhất. Bởi thế, mối quan hệ doanh nghiệp và báo chí- nói đơn giản -là mối quan hệ qua lại hữu cơ, có đi có lại, nhưng nói đúng bản chất thì đây là mối quan hệ sống còn, dựa vào nhau để tồn tại và phát triển, nếu quan hệ tốt thì sẽ hỗ trợ cho nhau phát triển và ngược lại có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của cả hai bên hoặc một bên.

Báo chí Việt Nam, đặc biệt trong những năm đổi mới, những tờ báo khởi sắc là những tờ báo có quan hệ mật thiết với doanh nghiệp ở trên hai phương diện: Thứ nhất, thông tin về kinh tế, doanh nghiệp, doanh nhân là đề tài gần như tờ báo nào cũng có, những tờ báo về chính trị, xã hội, các tờ báo chuyên về kinh tế thì lại càng xuyên suốt các số báo, trang báo. Đây là mảng nhiều người quan tâm, là mảnh đất màu mỡ để báo chí khai thác, phản ánh. Thứ hai, về quảng cáo, sản phẩm hàng hóa, thương hiệu của doanh nghiệp sẽ được đưa vào trang trong, trang cuối, hoặc thậm chí thành một tập riêng giữa một số báo, hay trong các chương trình phát thanh truyền hình về kinh tế, nhà đất, thị trường giá cả, kinh tế đối ngoại, hội nhập v.v. Về phía doanh nghiệp thường xuyên phải đọc báo, xem mạng để nắm thông tin, qua thông tin báo chí hoạch định chiến lược và mô hình kinh doanh, lựa chọn lĩnh vực đầu tư…  

Tuy nhiên, bên cạnh cái được cơ bản thì cũng có nhiều điều chưa được. Nhiều doanh nghiệp gần đây phàn nàn về những tiêu cực có tính khuynh hướng của báo chí, ông đánh giá thế nào về điều này?

Thực tế, nhiều doanh nghiệp phản ánh về sự thiếu tích cực của báo chí, chủ yếu là phản ánh thông tin không chính xác gây ảnh hưởng đến hoạt động của doanh nghiệp. Đây là “lỗi kỹ thuật” về mặt nhận thức, nhận định, thuần túy về chuyên môn do nắm bắt thông tin không đầy đủ hoặc không chính xác, nhưng cũng có một nguyên nhân khác là do bản thân nhà báo khi đến doanh nghiệp với động cơ không trong sáng, vụ lợi, gây khó khăn cho doanh nghiệp. Mấy năm nay, Vụ Báo chí-Xuất bản cũng nhận được thông tin từ các doanh nghiệp phản ánh một số nhà báo, cộng tác viên một số báo đến doanh nghiệp soi mói, bới móc, thái độ thiếu thiện chí, xây dựng. Đơn cử, một doanh nghiệp kinh doanh về nhà đất phản ánh, phóng viên đến tác nghiệp, xin mua một căn hộ, miếng đất nếu được đáp ứng thì vui vẻ ra về, thậm chí không chỉ viết một bài mà nhiều bài, cho báo mình, thậm chí báo khác nữa, đăng nhiều lúc nhiều kỳ; nhưng ngược lại nếu không đáp ứng được nguyện vọng thì lại tìm cách “chơi” lại doanh nghiệp, nói xấu, bóng gió không những ở báo mình mà còn đăng báo khác, rồi kéo cả đồng nghiệp mình vào “đánh hội đồng”. Đây là những hành động thiếu đạo đức nghề nghiệp, cho dù doanh nghiệp có khuyết địểm, sai lầm, yếu kém thì phóng viên cũng không được làm việc với thái độ sai lệch, hành doanh nghiệp như thế. 

Hiện nay, những chuyện này không còn ít mà là một khuynh hướng rất đáng lo ngại. Nếu các cơ quan chỉ đạo, quản lý báo chí, các cơ quan chủ quản báo chí, các tổng biên tập và phó tổng biên tập, các trưởng phó ban chuyên môn của các báo mà không nắm bắt được hiện tượng, không nhận rõ khuynh hướng này để có cách điều chỉnh thì rất nguy. Mặc dù Đảng, nhà nước có những quy định, văn bản pháp luật nhưng một số cơ quan báo chí thực hiện không nghiêm chỉ đạo của cấp trên, đồng thời thực hiện không nghiêm trong việc quản lý biên tập, phóng viên của mình nên đã dẫn đến tình trạng này. Việt Nam đang kỷ niệm 85 năm báo chí cách mạng Việt Nam với những trang sử vàng được phát huy trong đấu tranh, giải phóng dân tộc cũng như trong xây dựng chủ nghĩa xã hội về chính trị, kinh tế, xã hội nhưng khi báo chí bắt đầu hoạt động trong cơ chế thị trường thì một bộ phận nhà báo đã quan niệm thị trường theo hướng thực dụng, cần phải chấn chỉnh. 

Nhưng đôi khi sai phạm của nhà báo cũng bắt nguồn từ động cơ doanh nghiệp. Một số doanh nghiệp mượn báo chí nhằm vào những điểm yếu của đối thủ cạnh tranh, tung những đòn hiểm chí mạng làm chao đảo đối phương mà thừa thắng xông lên. Chuyện này xưa nay cũng không phải là hiếm và cũng rất khó giải quyết?

Khi cạnh tranh, một số doanh nghiệp sử dụng nhà báo như một công cụ, một lực lượng để phục vụ lợi ích cá nhân của một nhóm lợi ích nào đó. Đơn cử, một công ty nước giải khát rất lớn ở Sài gòn gặp phải 2 đến 3 sự cố trong 2 năm gần đây đều do báo chí nêu ra. Thực ra, bản chất của sự việc có thể không nghiêm trọng nhưng đằng sau đó có thể có bàn tay của đối thủ cạnh tranh mượn báo chí. Vấn đề này có thể do báo chí hạn chế thông tin, hiểu biết, cũng có thể do vấn đề đạo đức. Đối với vấn đề như thế này, các cơ quan báo chí, các nhà báo phải tỉnh táo nhận ra để không bị biến thành vũ khí của doanh nghiệp phục vụ cho những việc không tốt, phải tỉnh táo phanh phui những hiện tượng tiêu cực. Tuy nhiên, nhiều nhà báo hiểu rõ vấn đề nhưng vẫn tham gia cộng hưởng tích cực, làm hại đối thủ và nâng doanh nghiệp kia lên, để thoả mãn lợi ích cá nhân của nhà báo.

Đây là vấn đề tồn tại của một bộ phận nhỏ cơ quan báo chí và người làm báo bán rẻ thương hiệu, danh hiệu của người làm báo, thương hiệu của tờ báo, làm ảnh hưởng đến môi trường chung của người làm báo, còn phần lớn các cơ quan báo chí đều hoạt động đàng hoàng, chính quy, đề cao chuyên môn, bản lĩnh chính trị, đề cao đạo đức nghề nghiệp. Trên thực tế, quyền của báo chí là quyền do pháp luật quy định, quyền lực của người dân trao cho nhà nước, nên suy cho cùng đó cũng là quyền lực của Đảng, nhà nước, người dân giao cho báo chí. Tôi muốn nhấn mạnh rằng, khi người ta có bệnh nhẹ,  nếu có cách chữa trị triệt để thì sẽ dứt bệnh sớm, trở nên khoẻ mạnh, hồng hào hơn, nhưng nếu không nhận ra mình mắc bệnh hoặc nhận ra bệnh mà không có phương pháp chữa trị…thì pháp luật sẽ can thiệp. Đương nhiên pháp luật là quan trọng, nhưng quan trọng hơn cả  vẫn là cách quản lý của lãnh đạo tờ báo, của tổng biên tập, phó tổng biên tập và nhà báo này. Nhà báo sai thì lãnh đạo phải cảnh báo trước, có hình thức xử phạt trước, nếu vấn đề được xử lý nghiêm khắc, dứt điểm thì chắc chắn sẽ không bị lặp lại. Bên cạnh đó, cơ quan chủ quản - có thể hiểu một cách nôm na là bố mẹ - cũng phải là người luôn ủng hộ, cổ vũ các cơ quan báo chí và nhà báo hoạt động, nhưng mặt khác cũng cần phát hiện, giám sát, theo dõi những biểu hiện không lành mạnh để có sự cảnh báo sớm, điều chỉnh, xử lý kịp thời. Tuy nhiên, cũng phải nhìn nhận một cách khách quan, nhiều doanh nghiệp làm ăn sai trái, kinh doanh bằng mọi giá như làm huỷ hoại môi trường sống, kinh doanh thực phẩm làm huỷ hoại sức khỏe của người tiêu dùng thì báo chí cũng phải phê bình, thậm chí phải đấu tranh để đẩy lùi hiện tượng tiêu cực. 

Từ đó, khái niệm về đạo đức của báo chí trong quan hệ với doanh nghiệp được hiểu như thế nào, thưa ông?

Đạo đức của nhà báo với doanh nghiệp là cùng tôn trọng, nương tựa, hỗ trợ lẫn nhau phát triển. Tất cả doanh nghiệp, nhà báo đều hướng tới chân, thiện, mỹ chứ không thể hoạt động vì lợi ích cá nhân. Doanh nghiệp làm ra một sản phẩm tất nhiên có lãi nhưng phải đựợc xã hội chấp nhận về giá cả, chất lượng, lợi ích của sản phẩm đó, nhưng nguợc lại nếu sản phẩm của doanh nghiệp, ví dụ như bỏ một thìa mỳ chính vào bát canh ăn sẽ ngon hơn nhưng lại huỷ hoải môi truờng là không thể được. Chính vì thế, nhà báo có đạo đức nghề nghiệp nghề báo thì doanh nghiệp cũng cần có đạo đức kinh doanh và mối quan hệ đó gặp nhau trong việc tuân thủ các chuẩn mực và đề cao lợi ích cộng đồng, chứ không thể đặt lợi ích cá nhân lên cộng đồng.

Vậy thời gian tới, Vụ báo chí-Xuất bản có hoạt động gì để cải thiện vấn đề này không, thưa ông?

Thực sự có một số cơ quan báo chí ra đời lâu, có những nhà báo hành nghề lâu nhưng chưa hẳn đã chuyên nghiệp, điều đó thể hiện trong tư duy, việc làm, ứng xử nên vấn đề tiêu cực, những hành động không chuyên nghiệp như “gạ gẫm, đánh đấm” bị buông lỏng. Hiện tại, pháp luật, nhà nước, các quy ước xã hội cũng chưa điều chỉnh được hết những vấn đề này vì thế vẫn còn “đất sống” cho những tiêu cực. Giải quyết vấn đề này cũng đòi hỏi sự bền bỉ, lâu dài. 

Ngày 19/6, Ban Tuyên giáo TW, Hội nhà báo Việt Nam, Bộ TT&TT, Học viện Báo chí và Tuyên truyền tổ chức hội thảo phát huy truyền thống 85 năm xây dựng nền báo chí Việt Nam cách mạng và chuyên nghiệp. Cách mạng ở đây có nghĩa là phải luôn luôn đổi mới, luôn hướng tới những điều tốt đẹp nhưng chính quy, chuyên nghiệp và đây là nội dung quan trọng mà 85 năm cách mạng báo chí hướng đến.

Ý KIẾN:

Ngô Hải Dương, Phó tổng biên tập Báo Du lịch: 

Không như những mối quan hệ xã hội đơn thuần, nhà báo với doanh nghiệp nói chung và doanh nhân nói riêng có mối quan hệ khá nhạy cảm và đặc thù. Trong quá trình hội nhập kinh tế, báo chí với chức năng là cầu nối ngày càng có vai trò quan trọng giữa doanh nghiệp và khách hàng. Doanh nghiệp, doanh nhân là đối tượng chính để phóng viên, nhà báo khai thác thông tin đưa tới cho bạn đọc. Nói cách khác, thông qua các tác phẩm báo chí đã góp phần quảng bá, nâng tầm thương hiệu doanh nghiệp. Đồng thời, các doanh nghiệp, doanh nhân cũng có những mối quan hệ với phóng viên, nhà báo và đôi lúc trở thành nguồn tài trợ của báo chí thông qua các hợp đồng quảng cáo, chuyên đề... Hơn nữa, thông qua báo chí, doanh nghiệp có thể phản ánh trung thực và tác động đến thị hiếu tiêu dùng xã hội, thậm chí tạo áp lực nhằm thay đổi chính sách của các cơ quan quản lý nhà nước ở cả cấp vi mô và vĩ mô, từ đó tạo ra tác động đến hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp. 

Trên thực tế, thật khó có thể đưa ra sự định lượng lợi ích chính xác từ mối quan hệ cộng sinh giữa phóng viên, nhà báo với doanh nghiệp, doanh nhân. Nhưng rõ ràng, nhờ có các bài báo mà khiến doanh nghiệp được các khách hàng và đối tác biết đến, từ đó góp phần dẫn đến thành công trong kinh doanh. Ở khía cạnh ngược lại, những thông tin phản ánh thiếu khách quan, có thể là sai sự thật của cơ quan báo chí theo một mục đích nào đó sẽ ảnh hưởng lớn đến uy tín và hình ảnh của doanh nghiệp, thậm chí có thể khiến một doanh nghiệp phá sản. Sự nhạy cảm và đặc thù của mối quan hệ giữa hai chủ thể này thể hiện ở cách truyền tải thông tin của nhà báo cũng như quá trình, mục đích cung cấp thông tin của doanh nghiệp hoặc doanh nhân.

Trong lĩnh vực du lịch, đã có nhiều doanh nghiệp du lịch lớn hàng năm bỏ ra đến 30% lợi nhuận để làm công tác quảng bá bởi doanh nghiệp du lịch bán sản phẩm vô hình là các chương trình, dịch vụ du lịch. Ở đây, mối quan hệ giữa doanh nghiệp và phóng viên, nhà báo càng được đề cao hơn so với các ngành kinh tế khác bởi nhân tố chính để khách hàng quyết định chọn mua sản phẩm, dịch vụ của một doanh nghiệp này hay doanh nghiệp khác phụ thuộc nhiều vào thương hiệu. Tuy nhiên, cũng có nhiều doanh nghiệp du lịch chưa chú trọng đến công tác quảng bá, chưa xây dựng được mối quan hệ với các cơ quan báo chí, phóng viên bởi nhiều lý do khác nhau.

Đỗ Thanh Năm, giám đốc công ty tư vấn và hỗ trợ chiến lược Win-Win:

 

Báo chí  không chỉ cung cấp một thông tin đa dạng, phong phú, chính xác cho cộng đồng, mà còn cảnh báo, phản biện với nhiều nội dung liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp. Nhiều tờ báo, nhà báo luôn sát cánh cùng các chuyên gia kinh tế theo dõi, phân tích tình hình kinh tế để kịp thời đưa ra những dự báo, giúp các doanh nghiệp lựa chọn được đường hướng kinh doanh đúng đắn. Trong một số trường hợp, báo chí giúp doanh nghiệp nhận ra những non kém, thiếu sót để khắc phục, sửa chữa, tiếp tục vươn lên trong môi trường cạnh tranh ngày càng gay gắt.

Tuy nhiên, trong thời gian qua, mối quan hệ doanh nghiệp và báo chí cũng bộc lộ một số bất cập, thậm chí bức xúc, dẫn đến việc thông tin chưa chuẩn xác trên báo chí gây ảnh hưởng đến lợi ích của doanh nghiệp. Nguyên nhân chính của tình trạng này là do nhiều doanh nghiệp chưa chủ động cung cấp thông tin cho báo chí khi có sự cố hoặc một vài nhà báo lợi dụng vai trò của mình đe dọa, tống tiền doanh nghiệp vì lợi ích cá nhân nhưng đây chỉ là con số rất nhỏ mà thôi. 

Ngay từ ngày thành lập, chúng tôi đã có một sứ mệnh, một tầm nhìn, một triết lý kinh doanh rõ ràng và luôn công khai mọi thông tin hoạt động của mình trên các phương tiện truyền thông để khách hàng, cộng đồng, cán bộ nhân viên có thể chủ động nắm bắt. Thông qua báo chí, chúng tôi đã chia sẻ những mô hình quản lý mới, chiến lược mới theo từng giai đoạn cũng như những kinh nghiệm vận hành thành công một chiến lược, một mô hình kinh doanh và qua đó doanh nghiệp đánh giá năng lực của công ty để quyết định làm đối tác. Chúng tôi hiểu báo chí và tạo mọi điều kiện để báo chí hiểu chúng tôi. 

Nguyễn Thu Huyền

 

NHẬN XÉT: báo chí là công cụ không thể thiếu đối với mọi người, là cầu nối đưa thông tin từ chính phủ đến doanh nghiệp, doanh nghiệp đến doanh nghiệp, báo chí phản ánh bức xúc của xã hội tới doanh nghiệp, giúp doanh nghiệp có hướng đi đúng trong quá trình phát triển. Tuy nhiên cũng có trường hợp phóng viên đe dọa làm xấu hình ảnh của doanh nghiệp khi lợi ích cá nhân không được thỏa mãn, bằng cách đưa thông tin thiếu chính xác làm ảnh hưởng đến uy tín của doanh nghiệp, làm mất đi lòng tin của người tiêu dùng đối với doanh nghiệp. Thông qua báo chí doanh nghiệp có thể phát triển thương hiệu của mình, nhưng cũng có nhiều doanh nghiệp cung cấp sai thông tin hoặc che dấu hính thức kinh doanh phi đạo đức, gây hại cho đời sống con người như: “công ty VEDAN làm hủy hoại môi trường”, và còn nhiều doanh nghiệp mượn tay báo chí để hạ đối thủ cạnh tranh bằng những thông tin không có thực. Mối quan hệ của doanh nghiệp và giới truyền thông sẽ luôn tốt đẹp nếu các tờ báo và doanh nghiệp cung cấp cho nhau những thông tin chính xác để có thể cùng phát triển và nâng cao uy tín của đôi bên, góp phần cùng nhau phát triển xã hội như: “ VINAMILK đóng góp 1 phần cho xã hội giúp trẻ em nghèo được uống sữa”, “ OMO tặng những chiếc áo trắng cho trẻ đến trường"

Nguyễn Thị Thùy Vương 08184631  lớp NCKQ2A